ประชากร/กลุ่มชาติพันธุ์

ประชากรในจังหวัดแม่ฮ่องสอน จำแนกได้เป็น 2 กลุ่มใหญ่ ๆ คือ

  1. คนไทยเชื้อสายไทยใหญ่ เป็นประชากรส่วนใหญ่ของจังหวัด ชาวไทยใหญ่อพยพมาจากรัฐฉานซึ่งเป็นบ้านเมืองเดิมในสหภาพพม่า ชาวไทยใหญ่เป็นกลุ่มประชากรผู้มีความโดดเด่นในทางปฏิบัติที่แสดงถึงความเลื่อมใส ศรัทธาในพระพุทธศาสนา
  2. กลุ่มชาติพันธุ์ (ชนเผ่า) จำแนกได้ 7 กลุ่มชาติพันธุ์หลัก ๆ ได้แก่
  • - กะเหรี่ยง เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่มีประชากรมากที่สุดของชาวไทยภูเขา คือ ประมาณ ร้อยละ 79.3 ตั้งถิ่นฐานอยู่ทุกอำเภอ นอกจากนี้ยังมีกะเหรี่ยงกลุ่มย่อยที่อพยพมาจากประเทศเมียนมา ได้แก่ กะเหรี่ยงคอยาว หรือ ปาดอง หรือ กะยัน อาศัยอยู่บ้านในสอย บ้านน้ำเพียงดิน และบ้านห้วยเสือเฒ่า อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน และกะเหรี่ยงแดง อาศัยอยู่ในบ้านในสอยและบ้านห้วยเสือเฒ่า อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน
  • - ลาหู่ หรือ มูเซอ แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ ลาหู่แดง และลาหู่ดำ ตั้งถิ่นฐานอยู่ในพื้นที่อำเภอปางมะผ้า อำเภอปาย และอำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน
  • - ลีซู หรือ ลีซอ ตั้งถิ่นฐานอยู่ในพื้นที่อำเภอปาย และอำเภอปางมะผ้า
  • - ลัวะ หรือ เลอเวื๊อะ เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่อาศัยในดินแดนล้านนารวมถึงแม่ฮ่องสอนมาตั้งแต่โบราณ ปัจจุบันอพยพขึ้นไปอยู่บนพื้นที่ภูเขาสูง ตั้งชุมชนเป็นแนวยาวไปตามสันเขา พบได้มากที่เขตรอยต่อ อำเภอแม่ลาน้อย จังหวัดแม่ฮ่องสอน กับอำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่
  • - ม้ง เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่มีประชากรน้อยที่สุดในแม่ฮ่องสอนแต่กระจายอยู่ทุกอำเภอ แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ ม้งขาว และ ม้งลาย ซึ่งเรียกจากสีกระโปรงของผู้หญิงชาวม้ง
  • - จีนยูนนาน (จีนฮ่อ) เป็นกลุ่มชาวจีนที่เป็นอดีตทหารกองพล 93 ที่หนีภัยทางการเมืองเข้ามาในประเทศไทยอยู่ที่อำเภอปาย อำเภอปางมะผ้า และอำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน บางแห่งตั้งเป็นชุมชนถาวรมีเฉพาะชาวจีนยูนนานฮ่อเท่านั้น เช่น หมู่บ้านสันติชล อำเภอปาย หมู่บ้านรักไทย อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน เป็นต้น
  • - ปะโอ อพยพเข้ามาจากรัฐฉาน อาศัยอยู่บ้านห้วยมะเขือส้ม ตำบลหมอกจำแป่ อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน

ศาสนา

ประชากรจังหวัดแม่ฮ่องสอนนับถือศาสนาพุทธมากที่สุด ร้อยละ 74.44 รองลงมา คือ ศาสนาคริสต์ ร้อยละ 25.32 ศาสนาอิสลาม ร้อยละ 0.21 และศาสนาซิกส์ ศาสนาฮินดู อื่นๆ ร้อยละ 0.03 (ที่มา : รายงานคุณภาพชีวิตของคนแม่ฮ่องสอน ปี 2562 สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดแม่ฮ่องสอน)

 

วัฒนธรรมทางภาษา

ชาวไทยใหญ่ จะมีภาษาพูดเป็นของตนเองเรียกว่า "กำไต" เวลาพูดภาษาไตเรียกว่า"อุบไต" ส่วนภาษาเขียนตัวอักษรไทยเรียกว่า "ลีกไต" มีใช้กันมาตั้งแต่สมัยโบราณลักษณะของตัวอักษรกลมคล้ายตัวอักษรมอญและพม่า

ชาวกะเหรี่ยง ชาวจีนยูนนาน มีภาษาพูดและภาษาเขียนเป็นของตนเอง

ชนเผ่า ลาหู่ ลีซู ลัวะ ในปัจจุบันมีภาษาพูด ส่วนภาษาเขียนนำอักษรอังกฤษมาใช้